Gemerek
COĞRAFİ KONUM
İlçe genellikle düz bir arazi yapısına sahiptir ve Şarkışla hududu ile Kayseri
ili
Sarıoğlan ilçesi hududuna kadar vadi şeklinde engelsiz bir şekilde uzanmaktadır.
İlçenin kuzey ve güney bölgeleri dağlıktır. Arazi genellikle çıplak olup, görüşe
açıktır. İlçenin kuzeyinde Karababa Dağı (2346 metre), Şama Dağı (1712 metre),
güneyinde Karadağ (1611 metre) ana yükseltileridir. İlçe 39.11 kuzey enlemleri,
36.04 doğu boylamları arasında Sivas ilinin güneybatısında, Sivas–Kayseri kara
ve demiryolları üzerinde yer alır. Coğrafi olarak Türkiye’nin tam orta
noktasında yer alan Gemerek, Karadeniz ile İç anadolu’yu birbirine bağlayan
köprü vazifesi görmektedir.
İlçenin doğusunda Şarkışla, batısında Sarıoğlan, güneyinde Sarıoğlan ve Akkışla
ilçeleri ve kuzeyinde Çayıralan ve Akdağmadeni ilçeleri yer almaktadır. İlçenin
Merkez Nüfusu 12.589, Köylerin nüfusu 42.103 olup toplam nüfus 54.692 dir.İlçenin
yüz ölçümü 1153 km2,dir. Deniz seviyesinden 1171 metre yüksekliktedir. İlçemizin
deniz seviyesinden yüksek oluşu nedeniyle karasal iklim hakimdir. Bu nedenle
kışları soğuk, yazları sıcak ve kurak geçer. Yıllık ortalama sıcaklık 12
derecedir. Yağışlar ilkbahar ve sonbahar mevsimlerinde genel olarak yağmur, kış
aylarında ise kar şeklinde olur. En önemli akarsuyu ilçenin kuzeydoğu ve
güneybatısından geçen Kızılırmak’tır. Kızılırmak Sızır kasabasından doğan Göksu
Çayı ile Tekmen köyü sınırlarında birleşir.
İlçenin kuzey kesiminde Çat Köyü bölgesi ile Yozgat’ın Akdağmadeni ilçesi
arasında kalan kısımda Ormanlık alanlar mevcuttur. Diğer araziler çıplak olup
kuru ve sulu tarım arazisi olarak kullanılır.
TARİHÇE
Gemerek ilçesinin kurulduğu tarih bilinmemekle beraber, 1071 Malazgirt
Savaşından
Sonra Türklerin Anadolu’yu fethi sırasında Abdioğlu namıyla bir Türk aşiretinin
yerleştiği bilinmektedir. Osmanlı İmparatorluğu’nun yükselme devrinde kasaba
olduğu, Kanuni Sultan Süleyman’ın Nahcivan seferi sırasında burada konakladığı,
mevcut kitabe ve mezar taşlarından anlaşılmaktadır. I. Cihan Savaşında sürgüne
gönderilenler hariç, 70 hane kadar Ermeni vatandaşı Türkler tarafından himaye
edilerek burada kalmaları sağlanmıştır. 1950’li yıllardan sonra Ermeni
vatandaşlarımız İstanbul’a göç etmeye başlamışlar, bugün ise hemen hemen hiç
Ermeni vatandaşı kalmamıştır.
Gemerek 1895 yılında müstakil nahiye olmuş, bu tarihten sonra nahiye müdürleri
tarafından idare edilmeye başlanmıştır. 1936 yılında ise Gemerek’te belediye
teşkilatı kurulmuştur. Gemerek nahiye olduktan sonra iktisadi ve kültürel
sahalarda gelişme göstererek 1 Mayıs 1953 tarih ve 6058 sayılı kanun ile ilçe
olmuştur.
Gemerek isminin nereden geldiği kesin olarak bulunamamıştır. Ancak söylentilere
göre Gemerek’in girişinde çok eskiden kalma beyaz bir kemerin olduğu, buraya
Samsun limanından Anadolu’ya nakil yapan kervanların Kemer-i Ak dedikleri,
sonradan da Gemerek’e çevirdikleri rivayet edilmektedir.
KÜLTÜR VE TURİZM
Gemerek’te merkez cami, Şahruh Köprüsü, Çepni’de Çepni Cami, İnkışla’da İnkışla
cami ve Hamzali cami gibi tarihi eserler vardır.
İlçenin Sızır Kasabasında bulunan Obruk Şelalesi ile Çat Köyü ormanlık alanları
İçerisinde mesire yerleri bulunmaktadır. Genellikle yaz aylarında çevre il ve
İlçelerden gelen yerli turistler bu yerleşim yerlerine canlılık getirmektedir.
|
Gurbet
Türküleri
